ศัตรูพืช คือ สิ่งที่ทำให้พืชเกิดความเสียหาย ทั้งปริมาณ และคุณภาพ ศัตรูพืชสามารถจำแนกได้ 4 กลุ่ม คือ
๑. แมลงศัตรูพืช
๒. โรคพืช
๓. วัชพืช
๔. สัตว์ศัตรูพืช
แมลง เป็นสัตว์โลกที่มีปริมาณชนิดมากที่สุดกว่า 1 ล้านชนิด ซึ่งมีลักษณะดังต่อไปนี้
๑.มี ๖ ขา
๒.แบ่งเป็น ๓ ส่วน คือ หัว อก ท้อง
๓.มีกระดูกหุ้มเนื้อ
๔.มีการลอกคราบ
๕.มี ข้อ ปล้อง และงอตัวได้
๖.อาศัยอยู่ได้ทุกที่
๗.มีชีวิตหลายระยะ คือ ไข่ ตัวอ่อน ดักแด้ ตัวเต็มวัย
๘.วัยต่างกัน กินอาหารต่างกัน
๙.มีการขยายพันธุ์แบบพิเศษ คือไม่อาศัยเพศ
๑๐.ออกลูกได้ครั้งละมากๆ และเร็ว
๑๑.สามารถปรับตัวตามสภาพแวดล้อม - ไข่ มีเปลือกหุ้ม หรือมีขนปกคลุม
- ตัวอ่อน มักกินพืช อยู่ในที่ปลอดภัย
- ดักแด้ มีผนังเหนียวหุ้ม
- ตัวเต็มวัย มีปีก บินเร็ว ไกล มีขนหรือเกล็ดปกคลุม
๑๒.ตัวเล็กกินอาหารได้มาก ชนิดเดียวกันกินอาหารต่างกัน
๑๓.อายุสั้น พัฒนาตัวเองได้เร็ว
![](pic_unit04/p_61.jpg)
ภาพแสดงศัตรูพืช
ที่มา : http://www.bloggang.com/viewdiary.php?id=vinitsiri&month=01-2012&date=31&group=148&gblog=105
วิธีการป้องกันกำจัดแมลงศัตรูพืช![](pic_unit04/g_6.gif)
วิธีการป้องกันกำจัดแมลงศัตรูพืช หมายถึง วิธีการป้องกันกำจัดแมลงศัตรูพืชที่จะมาทำลายพืชผักให้เสียหาย ให้เรารู้จักป้องกันและจำกัดอย่างถูกวิธีและไม่เป็นอันตรายต่อผู้ปลูกและผู้บริโภค โดยวิธีการป้องกันกำจัดแมลงศัตรูพืชมีหลายวิธี ได้แก่
1. การป้องกันกำจัดโดยวิธีเขตกรรม ( cultural control ) เช่น การดูแลรักษาแปลงให้สะอาด การทำลายซากพืช การพรวนดิน การเผา การเลือกระยะเวลาปลูกที่เหมาะสม และการเก็บเกี่ยวเพื่อหลีกเลี่ยงการทำลายของแมลง ตลอดทั้ง การใช้ระบบการปลูกพืช การให้น้ำ ให้ปุ๋ย เพื่อลดการทำลายของแมลง เป็นต้น
2. การป้องกันกำจัดโดยวิธีกล ( mechanical control ) เช่น การใช้มือจับแมลงมาทำลาย หรือฆ่าแมลงด้วยการ ใช้เครื่องมือต่าง ๆ เช่น เครื่องดูดแมลง ( suction device ) เครื่องบดและบีบ ( crushing and grinding machine ) นอกจากนี้ยังรวมไปถึงการสร้างเครื่องกีดขวาง เช่น มุ้งลวด ตาข่าย หรือใช้กับดักชนิดต่าง ๆ
3. การป้องกันกำจัดโดยวิธีทางชีวภาพ (biological control ) คือ การใช้ประโยชน์จากแมลงศัตรูธรรมชาติ ได้แก่ ตัวห้ำ ตัวเบียน และเชื้อจุลินทรีย์ ในการควบคุมแมลงศัตรูพืช
4. การป้องกันกำจัดโดยวิธีใช้พันธุ์ต้านทาน ( host plant resistance ) เป็นวิธีที่เห็นผลได้ชัดเจน แต่การ ปรับปรุงพันธุ์เพื่อให้ได้พันธุ์ที่ต้านทานนั้นมีข้อจำกัดมาก ต้องใช้เวลานาน การใช้พันธุ์ต้านทานอาจใช้ ได้ดีกับแมลงชนิดหนึ่งแต่อ่อนแอกับแมลงอีกชนิดหนึ่ง ปัจจุบันใช้วิธีตัดต่อสารพันธุกรรมของ เชื้อจุลินทรีย์กำจัดแมลงเข้าสู่พืชที่ปลูก
5. การป้องกันกำจัดโดยวิธีการทำหมันแมลง คือการทำให้แมลงศัตรูพืชเป็นหมัน ไม่สามารถเพิ่มประชากรได้ เป็นวิธีที่ใช้ต้นทุนสูง ใช้เวลานาน และมีปัจจัยจำกัดหลายประการ เช่น ลักษณะพื้นที่ และชนิดของศัตรูพืช
6. การป้องกันกำจัดโดยวิธีใช้สารเคมี ( chemical control ) เป็นวิธีที่นิยมกันมาก เนื่องจากเป็นวิธีที่ง่าย สะดวก และเห็นผลเร็ว แต่มีผลเสียมาก
7. การบริหารศัตรูพืช หมายถึง การลดปัญหาเกี่ยวกับศัตรูพืช โดยการเลือกใช้วิธีการต่าง ๆ หลังจากได้ ศึกษาและทำความเข้าใจเกี่ยวกับวงจรชีวิตของศัตรูพืช ตลอดจนนิเวศวิทยาที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการตระหนักถึง ความสำคัญทางเศรษฐกิจ อันก่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อมวลมนุษย์
![](pic_unit04/p_64.jpg)
ภาพแสดง'แตนเบียนสาว' ศัตรูตัวฉกาจของ แมลงวันผลไม้
ที่มา :http://www.rd1677.com/open.php?id=54618
สารกำจัดแมลงศัตรูพืชที่จะกล่าวถึงในที่นี้หมายถึง ยาฆ่าแมลงศัตรูพืช หรือ ยาปราบศัตรูพืช ซึ่งใช้กำจัดแมลงที่มารบกวนทั้งพืชมีดอก และพืชให้ผลต่างๆ ที่ปลูกไว้รอบบริเวณบ้านพักอาศัย โดยจะไม่ครอบคลุมถึงศัตรูพืชอื่นๆ ได้แก่ วัชพืช สัตว์ และโรคต่างๆ ที่เกิดกับพืช ชนิดของแมลงศัตรูพืช แมลงศัตรูพืชมีหลายชนิด
ขอขอบคุณ: 1.http://203.172.184.5/bc/vegetable/index.php?page=page04.php
2. http://www.pharm.su.ac.th/cheminlife/cms/index.php/outdoor/pesticides-pests.html
|